باز هم در مورد ظروف مسي
ميگن يه روزي ملا نصرالدين و پسرش با هم مي رفتن در حالي كه ملا سوار خرش بود و پسرش پياده كنارش مي رفت. يكي كه از كنارشون مي گذشت ميگه: عجب پدر سنگدلي، خودش سوار خر شده، پسر بيچاره ش رو پياده راه مي بره! ملا كه اينو مي شنفه، پياده مي شه و پسرش رو سوار مي كنه. باز به يه عابر ميرسن، ميگه: عجب پسر بي ادبي، خودش سوار خر شده، پدر پير بدبخت رو پياده مي بره! با شنيدن اين حرف، هر دو سوار خر مي شن. عابر بعدي ميگه: عجب مردمون بي رحمي هستن اينا! دوتركه سوار يه خر بي نوا شدن! آخرش هر دو پياده مي شن و پياده كنار خرشون راه مي افتن. اين بار كسي كه بهشون بر مي خوره، نيشخندي مي زنه و ميگه: اينا ديگه چه احمق هايي هستن. خر رو راست راست راه مي برن و خودشون پياده مي رن.
حالا حكايت ما با ظروف مسي شده حكايت ملا نصرالدين: چند وقت پيش، ايميلي دريافت كردم كه با شور و شوق فراوون از ظروف مسي تعريف كرده بود و اينكه چه محسناتي دارن و چه معجزاتي به ظهور مي رسونن و اينكه ما رو بد جور خام كردن كه اين ظروف رو ازمون گرفتن و به جاش ظروف روحي (كه همون آلومينيومي هستن) رو بهمون دادن. از اونجايي كه من ذاتن نسبت به مطالبي كه تو اينترنت پيدا مي شه، بد جور شكاكم (البته در واقع نسبت به هر مطلب نا متعارفي، چه اينترنتي و چه غير اينترنتي، تا وقتي كه با ادله و شواهد موثق تاييد نشه)، از بس كه خواص نسبت داده شده به ظروف مسي جذابيت داشت، جستجوي مبسوطي رو درباره صحت و سقم مطالب عنوان شده شروع كردم.
متاسفانه نتيجه جستجوهام نااميد كننده بود. نه! نه اينكه به اين نتيجه برسم كه مطالب عنوان شده در ايميل اشتباه بوده. خوب اين نتيجه مثبتيه، چون مفيد و معني داره! بدبختي اينجاست كه هر مطلبي كه پيدا كردم يه جورايي با بقيه مطالب تناقض داشت. و القصه، بنده روشن تر كه نشدم هيچ، بسيارهم گيج تر شدم. اينجا چند نمونه از مطالب عنوان شده رو براي دوستان عزيز نقل مي كنم تا به منظور من پي ببريد:
"استاد دانشکده علوم، تحقیقات و صنایع غذایی دانشگاه تهران گفت: پخت غذا در ظروف مسی ارزش غذا را کاهش میدهد. به دلیل اینکه مس با ماده غذایی تداخل ایجاد میکند و ارزش غذایی را از بین میرود.
مرتضی مشایخ افزود: بهترین وسیله که برای پخت غذا میتوان از استفاده کرد زودپز است. به دلیل این دلیل که دما را بالا میبرد و مدت زمان پخت غذا کاهش را پیدا میکند مشروط به اینکه آبی که در ماده غذایی میریزیم کم باشد و آن آب نیز به مصرف برسد.
وی گفت: آب وقتی در تماس با گوشت، حبوبات و مواد غذایی قرار میگیرد بسیاری از ویتامینها و املاح داخل آب میرود و در داخل آب تغلیظ میشود. توصیه میشود ماده غذایی را سریع بپذیم تا زمان پخت کم و آب غذا بهتر است که با غذا مصرف شود.
این متخصص اضافه کرد: برای حفظ ماده غذایی باید بعد از پخت غذا سریع مصرف شود و اگر مورد مصرف قرار نگرفت. سریع سرد شود و در داخل یخچال گذاشته شود. حداکثر تا ۲۴ ساعت در داخل یخچال امکان نگهداری غذا وجود دارد. بنابراین توصیه میشود که قبل از مصرف، غذا گرم شود و اگر آلودگی پیدا کرده از بین برود.
مشایخ گفت: غذا درست کردن در ظروف تفلون مناسب است. توصیه میشود در ظروفی که مجدداً تفلون کاری شده غذا تهیه نشود. بهتر است از ظروفی استفاده شود که تفلون آن سالم باشد. اگر ماده غذایی با فلز تماس پیدا کند بسیاری از مواد مغذی آن اکسید میشود و ممکن است فعالیت آنزیمها را از بین ببرد. همچنین باقی ماندن و وارد شدن فلز به غذا مسمومیتهای غذایی را ایجاد کند.
این متخصص اضافه کرد: ظروف شیشهای بسیار مفید است مشروط به اینکه تحمل حرارت را داشته باشد. ظروف استیل هیچ گونه تداخلی ایجاد نمیکند اما مطلقاً از ظروف مسی نباید استفاده کرد. چون مس با ماده غذایی تماس برقرار، تداخل ایجاد میکند و ارزش غذایی را از بین میبرد. توصیه میشود که از ظروف مسی استفاده نشود. ظروف مسی اگر قلع اندود شود تماس مس با ماده غذایی ایجاد نمیشود و به این ترتیب اشکالی ایجاد نمیکند." (نقل از سايت پزشكان ايران)
"هشدار استاد دانشگاه علوم پزشكي شهركرد:
مصرف غذا در ظروف مسي باعث مسموميت شديد ميشود
مصرف غذا در ظروف آلومينيوم و مسي باعث مسموميت شديد ميشود.
دكتر خسرو سليمي استاد دانشگاه علوم پزشكي شهركرد در گفتوگو با خبرنگار «بهداشت و درمان» خبرگزاري دانشجويان ايران بهترين ظروف غذاخوري را از جنس «روي» دانست و اظهارداشت: روي يك عنصر ارزشمند براي بدن بوده اما افراد نسبت به محتويات و غذا در ظروف روي واكنش نشان ميدهند.
وي ادامه داد: عنصر روي در متابوليسم ويتامين a دخالت دارد و همچنين در تكثير سلولي و نشر پروتئين كاملا ارزشمند است؛ اين عنصر برخلاف مس و آلومينيوم كه جذب گوارشي بالايي دارند از طريق دستگاه گوارش با تاخير و به مقدار ناچيز جذب ميشود.
اين استاد دانشگاه همچنين جذب اين عنصر را باعث ايجاد تداخل در جذب كلسيم دانست.
دكتر سليمي تصريح كرد: مصرف غذا در ظروف ملامين با توجه به استانداردهاي توليد اثرات متفاوتي را در بدن ايجاد ميكند، ولي اين مواد به دليل اين كه در چرخه طبيعت قابل جذب نيستند موجب آلودگيهاي در محيط ميشوند حتيالامكان بايد اين مواد قابل بازيافت باشند.
اين استاد دانشگاه تاكيد كرد: تاكنون سرطانزايي ظروف ملامين مشخص نشده ولي تحقيقات در اين زمينه در حال انجام است."(نقل از سايت ايران سلامت. در اين سايت مطالب متنوع ديگه اي هم در مورد ظروف مسي پيدا ميشه)
"... براي آگاهي بيشتر از فوايد و مضرات ظروفي كه براي پخت و پز به كار مي رود با دكتر سيد ضياء الدين مظهري، رئيس انجمن تغذيه ايران، گفتگويي انجام داده ايم كه از نظر شما مي گذرد. ...
- نظر شما درباره ظروف مسي چيست
ظروف مسي، از بهترين نوع ظروف پخت غذا محسوب مي شوند، البته در صورتي كه قلع اندود شده باشند. اگر ظروف مسي به شكل مناسبي قلع اندود نشده باشند و يا از مواد حاوي سرب براي قلع اندود شدن، استفاده شده باشد، اين عنصر مي تواند پس از ورود به غذا، در دراز مدت سبب ايجاد مسموميت شود. در صورتي كه ظروف مسي، قلع اندود نشده باشد، ورود يون مس به غذا در طولاني مدت، سبب تاثير نامطلوبي بر احشاء و اندام داخلي بدن شده و ذخيره شدن آن در كبد به مرور به از كار افتادن اين عضو، كمك مي كند.
به همين دليل آن را با فلزي ديگر مثل قلع مي پوشانند. بنابراين بايد در هنگام شستشو احتياط كرد كه اين لايه از بين نرود يا خش بر ندارد. از سوي ديگر مواد اسيدي يا غذاهاي ترش، سبب از بين رفتن لايه رويي ظروف مسي مي شود بنابراين هر چند وقت يكبار، بايد اين ظروف، قلع اندود شود."(نقل از سايت پارسي طب)
"ظروف مسی میکروبها را از بین میبرد
ترکیبات حاوی مس از رشد میکروبها جلوگیری میکند.
به گزارش خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، پژوهشگران مرکز تحقیقات میکروبشناسی کاربردی انگلیس دریافتهاند که دوره رشد باکتری اشرشیاکلی که مسبب بسیاری از بیماریهای رایج است، روی ظروف مسی و برنجی بسیار کوتاهتر از ظروف استیل است.
به گفته این محققان دوره رشد باکتری Ecoli روی ظروف استیل حدود ۳۴ روز، روی ظروف برنجی ۴ روز و روی ظروف مسی فقط ۴ ساعت است.
با توجه به خاصیت ضد میکروبی این فلز پژوهشگران امیدوارند با استفاده از آن در ساخت ظروف آب میوه، نگرانیهای موجود در خصوص آلودگی آب میوههای بسته بندی شده برطرف شود."(نقل از سايت پزشكان بدون مرز)
"هرچند که مدیر گروه تغذیه دانشگاه تهران از کاربرد کم ظروف مسی در کشور ما میگوید و شواهد هم تاییدکننده این گفتههای وی است اما برخی تحقیقات داخلی کشور ما چندین مورد بیماری ذخیرهای مس در کبد را گزارش کرده است که آن را به کاربرد ظروف مسی نسبت دادهاند. یکی از این کارشناسان، دکتر خداداد، فوقتخصص بیماریهای گوارشی و کبدی است که میگوید: «عمدهترین علت بروز این بیماری، استفاده از ظروف مسی به هنگام پختن غذا یا داغ کردن شیر یا انتقال شیر در این نوع ظروف است. این ظروف باعث اضافهشدن مس در غذای روزانه افراد میشود که این مس اضافی در کبد ذخیره میشود و باعث از کار افتادن کبد و در نهایت مرگ شخص میشود.» دکترکشاورز در ادامه این بحث افزود: «مس با غذاهای اسیدی واکنش میدهد. اگر ظروف مسی با لایهای از یک فلز دیگرمثل قلع یا فولاد ضدزنگ یا نیکل پوشانده شود از ورود مس به غذا جلوگیری شده و از عوارض افزایش غلظت مس در خون (تهوع، استفراغ و اسهال) کاسته خواهد شد.»"(نقل از سايت حكيم مهر)
البته اگه كسي بخواد، قطعا مطالب خيلي بيشتري (و صد البته متناقض تري) رو در اين زمينه پيدا مي كنه. ولي علي الحساب با توجه به همين مطالب، دوستان بگن كه آيا ما بالاخره از ظروف مسي استفاده بكنيم يا نه؟!
در جستجوي پرنده كوچك خوشبختي، با كوله باري از خاطرات تلخ و شيرين، مرز دشوار دلبستگي ها پيش رو، بسوي ناشناخته هاي دور، آنجا كه سرنوشت با فراز و نشيب اسرارآميزش ما را فرا مي خواند، رهسپاريم.